Jongeren zijn altijd en overal verbonden met internet. Ze pingen en whatsappen. Bloggen en reageren op blogs. Ze twitteren, facebooken en hyven er op los. Samen sturen zij elke dag vele duizenden tweets en statusupdates de wereld in. Wat betekent dat voor onderwijsinstellingen? Hoe speel je daarop in? En hoe zorg je er als communicatieafdeling van een school voor dat je in verbinding staat en blijft staan met je studenten? Vier stappen.
1) Monitor je merk
Om je online met je studenten te kunnen verbinden, moet je ze eerst opzoeken. Waar zitten ze? Wat zeggen ze online over je? Hoe uiten ze zich? Wat vroeger verscholen bleef, is tegenwoordig allemaal op internet te lezen. Met behulp van handige tools (zoals Google Alert, Tweetdeck, Social Mention) monitor je heel gemakkelijk wat er online over je gezegd wordt. Waarschuwing vooraf: je zult een hoop ‘rommel’ tegenkomen. Schrik daar niet van. Jongeren laten zich vaak ongenuanceerd uit en hebben geen idee dat er iemand mee zou kunnen luisteren. Ze gebruiken sociale media vooral om met leeftijdsgenoten te communiceren. Kijk door de vuile taal heen en zoek de grote lijn. Trek als school lessen uit de online conversaties. Wat gaat er wel goed en wat niet? Welke trends neem je waar? Maar ook: maak leerlingen (online of offline) duidelijk dat iedereen kan meelezen en dat er ook online fatsoensgrenzen bestaan.
2) Vertel je eigen verhaal
Communicatie hangt nauw samen met strategie. Het moet duidelijk zijn wat je verhaal is voordat je kunt bepalen hoe je dat verhaal gaat vertellen. Stap daarom even uit de waan van de dag en kijk – samen met de directie – naar je organisatie. Wat is je corporate story, je eigen verhaal? Waar staat jouw onderwijsinstelling voor? Hoe onderscheidt jouw school zich van de rest? Inderdaad: gemakkelijker gezegd dan gedaan. Juist ook omdat scholen ogenschijnlijk gelijk zijn: hun uiteindelijke doel is identiek, de manier waarop ze dat doel willen bereiken verschilt doorgaans ook niet zo gek veel. Toch is elke school net weer anders. In historie en cultuur, in onderwijsvisie, in specialisatie, in het soort docenten en leerlingen.
Ben je een school die zich graag laat voorstaan op intellectuele prestaties of hecht de school juist sterk aan de psychosociale ontwikkeling van leerlingen? Ben je een school die wil scoren met sport en kun je in dit verband ‘schoolvoorbeelden’ opvoeren in de vorm van bekende turners, atleten of voetballers? Is jouw school een bakermat voor creativiteit of een aanjager van ondernemingszin? Wanneer je dit duidelijk hebt, kun je het eigen verhaal gaan vertalen en vertellen. Wat zijn je doelen, wie zijn je doelgroepen en hoe ga je die bereiken? Wat doe je offline en wat online? En hoe maken sociale media deel uit van dit geheel?
3) Ga de online dialoog aan
De wereld wordt transparanter en kleiner. De gewone burger twittert tijdens debatten met Tweede Kamerleden. Bedrijven die niet reageren op consumenten die klagen over falende producten of diensten worden online afgemaakt. Voor onderwijsinstellingen is dit niet anders. Er is ook een andere – veel betere – kant van de medaille: sociale media bieden een uitgelezen kans om heel gemakkelijk in contact te komen met je doelgroepen. Laat studenten via Facebook of Twitter meedenken over je school. En laat zien dat je ook wat met hun bijdragen doet. Studenten zijn betrokken en willen het beste voor hun school!
4) Keep it real…
Je kunt als onderwijsinstelling een gelikte brochure maken waarin je vertelt hoe goed je bent. Maar daar win je de hedendaagse onderwijsconsument niet mee. Jongeren geloven dat papier niet zonder meer, gaan af op de ervaringen van echte mensen. Laat zien dat je klaar bent voor deze nieuwe wereld, dat je transparant en authentiek bent. Door zelf de dialoog aan te gaan, bijvoorbeeld in je wervingstraject. Door potentiële studenten de kans te bieden om vragen te stellen aan echte studenten. Ook hier geldt: leerlingen zijn de beste ambassadeurs van je school.
Een wereld te winnen!
‘Scholen hebben een ingebakken angst voor vernieuwing en verandering’, vertelde ROC Leiden-voorzitter Jeroen Knigge me eerder. ‘En daar moeten ze vanaf.’ Sociale media lijken soms bedreigend, maar zijn dat niet. Als je een goed plan maakt, bieden ze oneindig veel mogelijkheden. Niet alleen op communicatiegebied, maar ook op onderwijskundig gebied. Dus weg met de schroom en de angst, weg met de oude wereld. En vol goede moed op weg naar de nieuwe. Instellingen kunnen er niet langer omheen: sociale media gaan niet meer weg. Gelukkig maar!’
Deze blogpost werd geschreven door Joris van Meel, adviseur online communicatie bij redactioneel communicatiebureau Ravestein & Zwart. Hij adviseert organisaties over hun online communicatiestrategie, verzorgt op maat gemaakte workshops over online communicatie en is communitymanager van onder andere www.competentcity.nl. Joris is te oud om een ‘screenager’ te zijn, maar vertoont voor de rest alle eigenschappen die bij die groep horen: hij is digitaal vaardig, extravert, zelfstandig, enthousiast en ambitieus.
Online man van redactioneel communicatiebureau Ravestein & Zwart in Nijmegen. Adviseert organisaties over hun online communicatiestrategie, verzorgt op maat gemaakte workshops over bijvoorbeeld de inzet van sociale media en bouwt en beheert communities. Als tekstschrijver is hij – door zijn loopbaan als docent – vaak bij klanten uit het onderwijs betrokken.
